TAVI · Ενδείξεις · Σύγκριση · Επιλογή Θεραπείας
TAVI ή χειρουργική αντικατάσταση βαλβίδας: ποιος είναι κατάλληλος, ποια η διαφορά και πώς γίνεται η επιλογή;
Η σοβαρή στένωση αορτής αντιμετωπίζεται σήμερα με δύο τεκμηριωμένες μεθόδους: τη διακαθετηριακή αντικατάσταση (TAVI) και την ανοικτή χειρουργική αντικατάσταση (SAVR). Και οι δύο είναι αποτελεσματικές — και η TAVI δεν απευθύνεται πλέον μόνο σε ηλικιωμένους. Η σωστή επιλογή εξαρτάται από συγκεκριμένα κριτήρια που αξιολογεί η πολυκλαδική ομάδα.
TAVI με μια ματιά
1–2 ώρες
Διάρκεια επέμβασης
Τοπική / Μέθη
Χωρίς γενική αναισθησία συνήθως
3–5 ημέρες
Νοσηλεία
1–2 εβδ.
Ανάρρωση vs 4–8 εβδ. χειρουργείο
Χωρίς
Τομή στέρνου ή καρδιοπνευμονική παράκαμψη
Οι δύο επιλογές — βασικές διαφορές
TAVI — Διακαθετηριακή Αντικατάσταση
Η νέα βιοπροσθετική βαλβίδα εμφυτεύεται μέσω καθετήρα — συνήθως από τη μηριαία αρτηρία — χωρίς τομή στο στέρνο και χωρίς καρδιοπνευμονική παράκαμψη. Εκπτύσσεται μέσα στην παλαιά βαλβίδα, αποκαθιστώντας αμέσως τη φυσιολογική ροή. Ταχεία ανάρρωση — ο ασθενής κινητοποιείται την επόμενη ημέρα.
SAVR — Χειρουργική Αντικατάσταση
Κλασική ανοικτή καρδιοχειρουργική επέμβαση με στερνοτομή. Η παλαιά βαλβίδα αφαιρείται και αντικαθίσταται με μηχανική ή βιολογική προσθετική. Νοσηλεία 7–10 ημερών, ανάρρωση εβδομάδων. Παραμένει η θεραπεία εκλογής για νεότερους χαμηλού κινδύνου — λόγω μακροχρόνιας ανθεκτικότητας.
Σύγκριση κριτηρίων
| Κριτήριο | 🟢 TAVI | ⚫ Χειρουργείο (SAVR) |
|---|---|---|
| Τομή στο στέρνο | Όχι | Ναι |
| Καρδιοπνευμονική παράκαμψη | Όχι | Ναι |
| Αναισθησία | Τοπική ή μέθη (συνήθως) | Γενική |
| Νοσηλεία | 3–5 ημέρες | 7–10 ημέρες |
| Ανάρρωση | 1–2 εβδομάδες | 4–8 εβδομάδες |
| Ηλικιωμένοι / υψηλός κίνδυνος | Ναι — κύρια ένδειξη | Περιορισμένο |
| Νεότεροι <65 / χαμηλός κίνδυνος | Εξελίσσεται (PARTNER 3) | Συχνά προτιμάται |
| Valve-in-valve επανεπέμβαση | Δυνατή μέσω καθετήρα | Πιο σύνθετη |
| Ανάγκη βηματοδότη μετά | Σε ορισμένες περιπτώσεις | Σπάνια |
| Αορτική ανεπάρκεια | Πιο περιορισμένος ρόλος | Κύρια επιλογή |
Η TAVI απευθύνεται μόνο σε ηλικιωμένους; — Όχι πια
Η συχνότερη παρανόηση: Η TAVI ξεκίνησε ως επιλογή για ασθενείς που δεν μπορούσαν να χειρουργηθούν. Σήμερα, μετά από μελέτες PARTNER 3 και Evolut Low Risk, η ένδειξη έχει επεκταθεί σε ασθενείς χαμηλού κινδύνου — συμπεριλαμβανομένων νεότερων ηλικιακά. Η απόφαση βασίζεται στη συνολική εικόνα, όχι μόνο στην ηλικία.
✓ Σαφής ένδειξη TAVI
Ηλικιωμένοι >75 ετών
Η ταχεία ανάρρωση και η αποφυγή χειρουργείου κάνουν τη TAVI ξεκάθαρα προτιμότερη
✓ Σαφής ένδειξη TAVI
Υψηλός / ενδιάμεσος χειρουργικός κίνδυνος
EuroSCORE II ή STS που καθιστά το ανοικτό χειρουργείο επικίνδυνο ή απαγορευτικό
✓ Σαφής ένδειξη TAVI
Σοβαρές συνοσηρότητες
ΧΑΠ, νεφρική ανεπάρκεια, ηπατική νόσος, προηγούμενη στερνοτομή ή bypass
◑ Εξατομικευμένα
65–75 ετών, ενδιάμεσος κίνδυνος
Αξιολογείται βάσει ανατομίας, προτιμήσεων και δεδομένων Heart Team
→ Εξελισσόμενο
<65 ετών, χαμηλός κίνδυνος
Νεότερα δεδομένα (PARTNER 3, Evolut) δείχνουν συγκρίσιμα αποτελέσματα — η ένδειξη διευρύνεται
✗ Συνήθως όχι TAVI
Πολύ νέοι / δίπτυχη βαλβίδα
Ανατομία μη κατάλληλη ή ανάγκη για μηχανική βαλβίδα μακράς διαρκείας
Πότε επιλέγεται TAVI;
- Ηλικιωμένοι (>75 ετών) με σοβαρή συμπτωματική στένωση αορτής — η ταχεία ανάρρωση είναι κρίσιμο κλινικό πλεονέκτημα
- Υψηλός ή ενδιάμεσος χειρουργικός κίνδυνος — EuroSCORE II / STS score που καθιστούν το χειρουργείο επικίνδυνο
- Προηγούμενη καρδιοχειρουργική επέμβαση — επαναληπτική στερνοτομή ενέχει υψηλό κίνδυνο· η TAVI το αποφεύγει εντελώς
- Χαμηλού κινδύνου ασθενείς — η ένδειξη επεκτείνεται βάσει 5ετών δεδομένων PARTNER 3 και Evolut Low Risk
- Valve-in-valve — μελλοντική δυσλειτουργία βιολογικής προσθετικής: νέα TAVI εντός της παλαιάς, χωρίς νέο χειρουργείο
Πότε επιλέγεται το χειρουργείο (SAVR);
- Νεότεροι (<65 ετών) χαμηλού κινδύνου — μηχανική βαλβίδα με δια βίου ανθεκτικότητα, αποφυγή μελλοντικής επανεπέμβασης
- Ανατομία μη κατάλληλη για TAVI — μικρός αορτικός δακτύλιος, σοβαρή ασβεστοποίηση αορτής, ανεπαρκής αγγειακή πρόσβαση
- Συνδυασμός με άλλη επέμβαση — ταυτόχρονη επέμβαση σε μιτροειδή, στεφανιαίες αρτηρίες ή αορτή
- Αορτική ανεπάρκεια — η TAVI έχει περιορισμένο ρόλο· το χειρουργείο παραμένει η κύρια επιλογή
Εξελισσόμενο τοπίο: Τα 5ετή δεδομένα PARTNER 3 και Evolut Low Risk δείχνουν συγκρίσιμα αποτελέσματα TAVI και SAVR σε χαμηλού κινδύνου ασθενείς. Η ένδειξη διευρύνεται σταδιακά σε νεότερες ηλικίες — αλλά τα 10ετή δεδομένα αναμένονται για οριστικά συμπεράσματα.
Valve-in-valve TAVI: Ένα κρίσιμο πλεονέκτημα που αλλάζει τη στρατηγική σε νεότερους — αν η βιολογική προσθετική δυσλειτουργήσει μετά από 15–20 χρόνια, μπορεί να τοποθετηθεί νέα TAVI εντός της παλαιάς, χωρίς νέο ανοικτό χειρουργείο.
Heart Team — η απόφαση δεν είναι ποτέ μονομερής: Σύμφωνα με ESC/EACTS, η επιλογή μεταξύ TAVI και SAVR γίνεται από πολυκλαδική ομάδα (επεμβατικός καρδιολόγος + καρδιοχειρουργός + αναισθησιολόγος) που συνεκτιμά ηλικία, EuroSCORE II/STS, ανατομία αξονικής τομογραφίας, συνοσηρότητες και προτιμήσεις ασθενούς. Δεν υπάρχει απάντηση για όλους.
Σχετικές Σελίδες
Οι πληροφορίες έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Η επιλογή μεταξύ TAVI και χειρουργείου απαιτεί εξειδικευμένη αξιολόγηση από πολυκλαδική ομάδα βάσει των ατομικών κλινικών και ανατομικών δεδομένων κάθε ασθενούς.
Έχετε διαγνωστεί με στένωση αορτής;
Η επιλογή TAVI ή χειρουργείου είναι κρίσιμη και εξαιρετικά εξατομικευμένη. Επικοινωνήστε για εξειδικευμένη αξιολόγηση από πολυκλαδική ομάδα.